Varroa’yı tanımak ve bilmek önemlidir. Bazen Varroa’yı göremesek de o kolonimizde sinsice yerleşmiş ve zarar vermek için fırsat bekliyor olabilir.
Akarlar görünmese bile, Varroa kolonideki yavrularda mevcuttur veya çevredeki kolonilerden gelerek yakında kolonilerimizde mevcut olacaktır.
Akarlar daha yaygın hale geldikçe, çeşitli virüsler için bir vektör haline gelirler. Özellikle Deforme kanat virüsü en yaygın olanıdır.
Akar seviyelerini ilkbaharda 100 arıda 1 akar, sonbaharda ise 100 arıda 3 akarın altında tutulması önemlidir. Varroa yükleri daha yüksek olduğunda, arıcılar yüksek koloni kayıpları riskiyle karşı karşıya kalır.
Arıcılar, güçlü ve sağlıklı kolonilere sahip olmak istiyorlarsa akarları sürekli olarak izlemelidir. Arıcılar akarları çeşitli şekillerde izleyebilirler. Birçok yöntem olsa da en uygulanabilir ve arıya zarar vermeyeni pudra şekeri ile sayım yöntemidir.
Aslında en iyisi sayım yöntemlerini ayda 1 kez uygulamak idealdir, ancak bunun her zaman mümkün olmadığını biliyoruz. Bu nedenle, hem izleme hem de gözlem yöntemlerinin birleştirilmesi önerilir.
İdeal olarak, akarlar yılda en az 4 kez izlenmelidir. Bu dönemler koloni popülasyonunda artış olan dönem, koloni popülasyonun zirve yaptığı dönem, popülasyonun azalmaya başladığı dönem ve sonbahar dönemidir.
Yavru yoğunluğu yıl boyunca değişir, bu nedenle belirli tedaviler farklı zamanlarda daha az ya da daha fazla etkili olabilir. Mevsimsel döngüleri anlayarak, arıcılar akarları daha iyi yönetebilirler.
Ama esas itibariyle arı ve yavru popülasyonu arttıkça akarlar da artar.
Kolonideki akar sayısı eşik değerin üzerindeyse iyi ve doğru bir Varroa mücadelesi yapılmalıdır.
Genellikle akar seviyeleri yaz sonlarında yükselebilmektedir.
Çünkü:
A)Üst katlardaki ballıklar nedeniyle yaz tedavisi sınırlıdır,
B) Akarlar genellikle yavrularda gizlenir ve
C) Arılık yakınlarındaki diğer arıcılardan gelen akarlar, kolonileri yeniden istila edebilir.
Bu nedenle, her zaman Varroa seviyesi tekrar tekrar izlenmelidir. Akar seviyeleri yükseldiğinde, bunları düşürmek zor olabilir. Çoğu zaman, Varroa istilası fark edildiğinde, akar hasarı çoktan gerçekleşmiştir.
İlkbahar döneminde, Akar, yavru hastalıkları veya virüslere dair hiçbir belirti olmaması (1.aşama) oldukça iyidir. Bu dönemde İşçi arılarda ve erkek arılarda foretik akarlar ( 2.aşama) görülürse paniğe kapılmadan sayım yapılarak gerekli önlemler alınmalıdır.
İlkbahar sonu, yaz ve sonbaharda, ilk aşama görülebilir. 3.Aşamada ise Çiğnenmiş yavru (CDB) (Arılar yavrulardaki akarları hissedebilir. Arılar bunları algılarsa, pupaları açar ve yer. CDB görülürse, akarlar özellikle yavrular arasında yüksek seviyede olabilir. CDB, ilerlemiş akar hasarını gösterebilir, bu nedenle koloni sağlığını izlemeye ve değerlendirmeye devam edilmelidir) ve foretik akarlar görülebilir. Foretik akarlar ve CDB’nin kombinasyonu daha kötü akar sorunlarına işaret edebilir. Bu belirtiler görülürse, bu koloniler kontrol altında tutularak gerekli önlemler alınmalıdır.
Deforme Kanat Virüsü (DWV), Çiğnenmiş Yavru ve foretik akarlarin birlikte görülmesi (4.aşama), Varroa Akar Sendromu (VMS) Deforme Kanat Virüsü (DWV), Çiğnenmiş Yavru ve Foretik akarlarin birlikte görülmesi (5.aşama) Varroa istilasinin ilerlediğini gösterir.
4-5. Aşama hangi dönemde görülürse görülsün tehlikelidir. Deforme Kanat Virüsü (DWV) ve Varroa Mite Sendromu (eski adıyla Parazitik Mite Sendromu veya PMS) yüksek akar seviyelerini gösterebilir. Özellikle Varroa Mite Sendromu için, çok ilerlemiş akar hasarını gösterir ve bu da sıklıkla koloni sağlığının bozulması ve sonunda koloni ölümüne yol açar. Koloniler 4. veya 5. aşamadaysa, hasarın boyutu yüksektir. Korunma ve kontrol uygulamaları yapılsa da koloniyi kurtarmak için çok geç olabilir.
Tüm arıcıların yıl boyunca akarları sürekli olarak izlemeleri gerekir. Akar seviyeleri bir noktada düşük olsa bile, bu düşük kalacakları anlamına gelmez. Akar seviyeleri kolayca yükselebilir, bu nedenle her zaman kontrol edilmeli ve izlenmelidir. Arıcılar akarları nasıl izleyip kontrol edeceğini öğrenmelidir. Bunu yaparak, varroa akarları etkili bir şekilde yönetilebilir. Varroa akarları arıcıların karşılaştığı en zorlu sorundur, bu nedenle koloniler Varroa açısından sıklıkla izlenmeli, kontrol edilmeli ve uygun mücadele gercekleştirilmelidir. Aksi takdirde ciddi koloni kayıpları görmek kaçınılmaz hale gelir.
NOT.DOÇ.DR.AYŞE EBRU BORUM DAN ALINTIDIR.